Đánh giá OM System PEN: Phong cách và các tính năng hàng đầu trong phân khúc với mức giá khó đánh bại

Liệu OM System PEN có phải là bản nâng cấp được mong chờ từ lâu của mẫu máy ảnh Olympus PEN-F vốn rất được yêu thích hay không? Hãy cùng tìm hiểu về chiếc máy ảnh mirrorless “dùng hàng ngày” mới mẻ này.

Ưu điểm

• + Máy ảnh ống kính rời (ILC) có kháng thời tiết rẻ nhất
• + Chụp tốc độ cao (30fps) cùng tính năng Pro-capture (ở độ phân giải đầy đủ)
• + Chống rung trong thân máy
• + Các thiết lập màu giả lập phim (film recipes) đi kèm ứng dụng mới
• + Kính ngắm tích hợp

Nhược điểm

• – Các máy ảnh khác có cảm biến độ phân giải cao hơn và khả năng quay video tốt hơn
• – Không có đèn flash tích hợp do có kính ngắm điện tử (EVF) – không kèm đèn flash trong hộp
• – Thân máy màu bạc dễ để lại vết xước/vết bẩn hơn so với bản màu đen

OM System PEN là mẫu máy ảnh Micro Four Thirds mới thuộc phân khúc phổ thông, hướng tới mục tiêu trở thành chiếc máy ảnh lý tưởng cho nhu cầu sử dụng hàng ngày nhờ khả năng kháng thời tiết, thiết kế tương đối nhỏ gọn và kính ngắm điện tử tích hợp. Với vẻ ngoài mang phong cách hoài cổ đầy cuốn hút, liệu máy có đủ sức chinh phục những người hâm mộ trung thành của dòng PEN?

Tổng quan về OM System PEN

• – Giá: 999 USD (chỉ thân máy); 1099 USD (kèm ống kính 14-42mm F3.5-5.6 III)
• – Cảm biến Four Thirds Live-MOS 20MP
• – ISO 200-6400 (mở rộng ISO 64/100-25600)
• – Chụp liên tục 5-30fps (5fps màn trập cơ, 8fps với C-AF, 30fps cố định)
• – Kính ngắm độ phân giải 2,36 triệu điểm ảnh, độ phóng đại 0,62x
• – Màn hình cảm ứng xoay lật đa góc 3 inch, độ phân giải 1,04 triệu điểm ảnh
• – Quay video 4K 30p, Full HD 120p (S&Q), hỗ trợ quay video dọc

Tôi đã có thời gian dài trải nghiệm và đánh giá các dòng máy ảnh Olympus PEN, bắt đầu từ chiếc PEN kỹ thuật số đầu tiên là E-P1 vào năm 2009, và sau đó là hầu hết các mẫu PEN ra mắt kể từ thời điểm đó. Trong số này, mẫu E-P5 nổi bật nhờ chất lượng hoàn thiện bằng kim loại và vẫn được tôi sử dụng đến tận ngày nay (với các tính năng như Wi-Fi, màn hình cảm ứng… máy vẫn đáp ứng tốt nhu cầu); bên cạnh đó là Olympus PEN-F – một mẫu máy cao cấp ra mắt năm 2016, sở hữu cảm biến 20MP và kính ngắm tích hợp. Mẫu E-P7 ra mắt năm 2021 nhưng chưa thực sự đáp ứng được kỳ vọng dành cho dòng Olympus PEN; liệu mẫu OM System PEN mới có thể khắc phục được điều này?

Một phiên bản kế nhiệm thực thụ cho dòng PEN-F đã được mong chờ từ lâu

OM System PEN hiện là phiên bản mới nhất thuộc dòng máy ảnh có khả năng chống chịu thời tiết của OM System, đồng thời mang trở lại kính ngắm tích hợp – tính năng vốn đã bị lược bỏ trên mẫu PEN E-P7.

Chiếc PEN mới sẽ có những đặc điểm làm hài lòng một số người nhưng lại gây thất vọng cho những người khác.

Một điểm không thể phủ nhận là mức giá: với giá $999 cho thân máy và $1099 khi đi kèm ống kính kit có khả năng kháng thời tiết, OM PEN sở hữu mức giá rất cạnh tranh.

Máy sẽ cạnh tranh trực tiếp với các đối thủ như X-T30 III, Nikon Z50II và Canon EOS R10 – trong đó nhiều mẫu có giá cao hơn PEN. Ngoài ra, máy cũng sẽ đối đầu với các mẫu cũ hơn như Sony Alpha A6400, Olympus OM-D E-M10 Mark IV, Panasonic Lumix G97 và G100/G100D.

Tính năng

OM System PEN là mẫu máy ảnh mirrorless Micro Four Thirds mới nhất; máy được thiết kế để trở thành chiếc máy ảnh “dùng hàng ngày”. Đối với OM System, điều này đồng nghĩa với việc trang bị khả năng kháng thời tiết, bao gồm cả ống kính kit có khả năng kháng thời tiết đi kèm trong bộ sản phẩm.

Tất nhiên, bạn có thể sử dụng bất kỳ ống kính Micro Four Thirds nào với chiếc máy ảnh này, nhưng để duy trì khả năng kháng thời tiết toàn diện, bạn sẽ cần dùng loại ống kính cũng có tính năng kháng thời tiết.

Cảm biến Four Thirds Live-MOS 20MP – Đây không phải là loại cảm biến xếp chồng như trên các mẫu OM-1 và OM-3 – vốn sẽ làm tăng giá thành sản phẩm – mà thay vào đó là cùng loại cảm biến 20MP từng được trang bị trên OM-5 Mark II (vốn kế thừa từ E-M1 Mark III). Điều này đồng nghĩa với việc cảm biến vẫn sở hữu các điểm lấy nét theo pha cũng như hỗ trợ chụp liên tục lên đến 30 khung hình/giây. Vì vậy, dù tốc độ không thể sánh bằng cảm biến xếp chồng, máy vẫn đủ nhanh để bắt kịp các đối thủ khác cùng phân khúc và tầm giá.

Khả năng kháng thời tiết – Dòng máy PEN đạt chuẩn IPX1 khi kết hợp với các ống kính có khả năng kháng thời tiết (OM System đã và đang nâng cấp các ống kính để đạt chuẩn “chống tia nước bắn” – bao gồm cả phiên bản nâng cấp của ống kính 14-42mm đi kèm máy; ngoài ra, các ống kính 17mm f/1.8 II và 25mm f/1.8 II cũng đã được cập nhật trong những năm gần đây để có khả năng chống tia nước bắn).

Chuẩn IPX1 đồng nghĩa với việc máy được bảo vệ “khỏi hiện tượng ngưng tụ hoặc nước nhỏ giọt theo phương thẳng đứng” – đây là mức xếp hạng chống nước thấp nhất hiện có, vì vậy không nên kỳ vọng máy sẽ đáp ứng được các tiêu chuẩn khắt khe như những dòng máy ảnh OM khác (vốn đạt chuẩn IP53 chống được cả bụi và nước). Tuy nhiên, đây vẫn là một mức xếp hạng chính thức, một điểm cộng đáng kể so với các hệ thống máy ảnh khác cùng tầm giá vốn không có bất kỳ xếp hạng bảo vệ nào.

Máy được tích hợp công nghệ nhiếp ảnh điện toán cùng một nút bấm chuyên dụng mang ký hiệu ‘CP’. Đây là những tính năng cao cấp nhưng được tích hợp trực tiếp vào máy ảnh, cho phép quá trình xử lý diễn ra ngay khi bạn chụp (hoặc ngay sau đó); nhờ vậy, người dùng có thể sử dụng dễ dàng mà không cần thực hiện thêm các bước chỉnh sửa hay xử lý hình ảnh trên máy tính.

Các tính năng nhiếp ảnh điện toán chính bao gồm:

• – Chụp độ phân giải cao (Hi-res shot) – chế độ dùng chân máy/cầm tay (tùy chọn 50MP/25MP)
• – LiveND – các mức ND2/4/8/16
• – Chụp chồng nét (Focus stacking)
• – HDR1/2
• – Chụp chồng ảnh (Multiple exposure) – chế độ chụp nhiều tấm/chồng lớp

Để truy cập các tính năng này, bạn chỉ cần nhấn giữ nút CP và xoay vòng xoay phía trước để duyệt qua các tùy chọn. Ngoài ra, trong menu còn có nhiều tính năng khác như: Bộ chuyển đổi tiêu cự kỹ thuật số, chụp ngắt quãng, hiệu chỉnh phối cảnh, hiệu chỉnh biến dạng mắt cá, cùng các thiết lập Bulb/Time/Comp. Tính năng LIVE TIME/BULB/COMP là một điểm sáng khác trong công nghệ nhiếp ảnh điện toán, chắc chắn sẽ gây ấn tượng với những ai yêu thích kỹ thuật vẽ bằng ánh sáng cũng như nhiếp ảnh trong điều kiện thiếu sáng nói chung; và nếu đã quen thuộc với các dòng máy ảnh Olympus/OM, hẳn bạn sẽ biết tính năng này đã xuất hiện từ lâu.

Về thiết kế – khi nhìn vào phần nắp máy phía trên, ta thấy có độ cong nhẹ về hai phía trái và phải, gợi nhớ đến các mẫu PEN đời cũ như E-P1 hay những dòng máy dùng phim trước đó. Đây là một chi tiết thiết kế tinh tế mà tôi rất thích. Trong khi đó, các mẫu Fujifilm X100VI và X-E5 lại đi theo hướng thiết kế vuông vức hơn hẳn.

Thiết kế đóng vai trò cực kỳ quan trọng đối với dòng máy PEN nói riêng và máy ảnh nói chung; vì vậy, dù hơi tiếc khi không còn thấy logo Olympus trên thân máy, nhưng bù lại, các mặt trước, trên và sau của máy đều có diện mạo rất đẹp mắt. Phần báng cầm phía trước là một sự bổ sung đáng giá, bởi chi tiết này thường rất tối giản trên các dòng máy PEN kỹ thuật số trước đây (trừ những trường hợp có thể thay đổi bằng các phụ kiện tùy chọn).

Công tắc chuyển đổi Color / Mono – Dòng PEN sở hữu một vòng xoay nhỏ gọn ở mặt trước, được phát triển dựa trên vòng xoay trên mẫu PEN-F nguyên bản (và sau đó là OM-3). Công tắc này có hai vị trí: Standard và Color / Mono. Khi chuyển sang chế độ Màu/Đen trắng, bạn có thể truy cập các cấu hình màu tùy chỉnh, bao gồm các tùy chọn mô phỏng Colour FILM và Mono FILM. Tính năng này từng xuất hiện trên Olympus PEN E-P7, nhưng nay các chế độ này đã có tên gọi mới gắn liền với từ “Film”, chẳng hạn như “Film Rich Color”…

• – Các chế độ màu bao gồm: Color 1: Film Rich Color, 2: Film Vivid, 3: Film Soft Tone, 4: Standard (Natural).
• – Các chế độ đen trắng bao gồm: Monochrome profile 1 (Film B&W), Film IR (2), Film Low Contrast (3) và 4: Standard (đơn sắc).

Nếu bạn tùy chỉnh các chế độ này, các tùy chọn Color / Mono (1/2/3/4) vẫn khả dụng nhưng tên gọi của các cấu hình “phim” dường như sẽ không còn hiển thị nữa.

Các chế độ này bổ sung cho những cấu hình màu tiêu chuẩn vốn có trong các chế độ chụp thông thường khi không sử dụng công tắc này. Đó là các chế độ quen thuộc như Natural/Standard, Vivid, Muted… Mỗi chế độ đều có thể tùy chỉnh để bạn điều chỉnh các thông số theo sở thích cá nhân.

So với các mẫu máy khác…

Những ai đang kỳ vọng vào một chiếc PEN-F Mark II đích thực có thể sẽ hơi thất vọng, bởi mẫu máy mới này sử dụng kết cấu bằng nhựa thay vì thiết kế thân máy kim loại cao cấp như trên chiếc PEN-F. Ngày nay, nếu muốn sở hữu một chiếc máy ảnh có thân máy bằng kim loại, bạn sẽ phải tìm đến những mẫu máy đắt tiền hơn nhiều, chẳng hạn như chiếc OM-3.

Dòng PEN này có thân máy bằng nhựa, nhưng nhờ được bổ sung khả năng kháng thời tiết (chuẩn IPX1) nên có thể coi đây là một bước cải tiến so với mẫu PEN-F. Máy cũng được thiết kế để người dùng có thể thao tác hoàn toàn chỉ bằng một tay, với công tắc nguồn đặt ở bên trái (thay vì bên phải như trên PEN-F).

Đáng tiếc là tôi cho rằng thời kỳ của những chiếc máy ảnh thân kim loại có giá dưới hoặc khoảng $1100 đã qua lâu rồi, ngoại trừ trường hợp của chiếc Fujifilm X-T30 III.

Một lưu ý nhanh về mẫu E-P7 – Chiếc PEN mới này mang lại cảm giác cầm nắm tốt hơn nhiều so với E-P7. Nếu từng dùng qua E-P7, bạn sẽ hiểu ý tôi. Còn nếu chưa, thì tóm lại là E-P7 không mang lại cảm giác được chế tác chỉn chu như các mẫu máy ảnh khác của Olympus/OM.

Các tùy chọn tùy biến – Hiện tại, OM System chưa cung cấp trực tiếp các tùy chọn tùy biến (về phần cứng) nào, chẳng hạn như báng cầm bổ sung, phụ kiện mở rộng hay các màu sắc khác ngoài hai màu đen và bạc/đen. Do đó, sẽ rất thú vị để chờ xem các tùy chọn từ bên thứ ba sẽ xuất hiện như thế nào – ví dụ, một chiếc báng cầm bằng gỗ sẽ là một khởi đầu tuyệt vời. Trong lúc chờ đợi, có lẽ bạn sẽ phải tự tìm cách tùy biến chiếc máy ảnh của mình. Thử dùng bộ nhãn dán thì sao nhỉ?

Vòng xoay chế độ cung cấp nhiều tùy chọn đa dạng, bao gồm các chế độ quen thuộc như P, A, S, M cùng hai chế độ tùy chỉnh dành cho người dùng nâng cao; bên cạnh đó là các chế độ Auto, Scene và Art Filter dành cho những ai muốn chụp ảnh mà không cần bận tâm đến việc thiết lập tốc độ màn trập hay khẩu độ. Thực tế, các chế độ Scene hoạt động rất hiệu quả trong việc thiết lập máy ảnh cho những tình huống chụp khá chuyên sâu (như chụp vệt sáng, chụp macro chồng ảnh…).

Các tính năng chính

• – Nguồn điện – Máy sử dụng loại pin hoàn toàn mới là BLS-7, cho phép chụp được 410 tấm ảnh. Đây là loại pin dành riêng cho mẫu máy này và không dùng chung với bất kỳ máy ảnh OM nào khác.
• – Cổng kết nối – Bao gồm micro-HDMI, USB-C và giắc cắm mic 3,5mm.
• – Lưu trữ – Máy có nắp đậy ở cạnh bên cho phép tiếp cận thẻ nhớ SD mà không cần mở ngăn chứa pin; nắp này cũng được trang bị gioăng cao su/xốp để đảm bảo khả năng kháng thời tiết.
• – Ngàm ống kính – Là một phần của hệ thống Micro Four Thirds, máy hỗ trợ đa dạng các loại ống kính; tuy nhiên, bạn cần sử dụng các phiên bản có khả năng kháng thời tiết để duy trì tiêu chuẩn bảo vệ này.
• – Màu sắc – Máy có các tùy chọn màu bạc/đen và đen toàn bộ. Phiên bản màu đen sở hữu bề mặt có vân nhám, mang lại cảm giác cao cấp hơn và giúp che giấu các đường gờ đúc nhựa tốt hơn so với phiên bản màu bạc.
• – Khả năng kháng thời tiết – Đạt chuẩn IPX1, nghĩa là máy được bảo vệ khỏi hiện tượng ngưng tụ hơi nước hoặc nước nhỏ giọt theo phương thẳng đứng.

Thiết kế và cảm giác cầm nắm

Máy PEN lớn hơn PEN-F một chút xíu nhưng lại nhẹ hơn một chút, với trọng lượng 393g (đã bao gồm pin và thẻ nhớ). Sự khác biệt về kích thước không đáng kể, vì máy vẫn mang lại cảm giác nhỏ gọn và có thể bỏ vừa túi áo khoác. Khi kết hợp với ống kính một tiêu cự nhỏ gọn thay vì ống kính 14-42mm, máy sẽ càng nhỏ hơn nữa; và nếu kích thước là yếu tố quan trọng nhất, bạn thậm chí có thể gắn loại ống kính dạng nắp đậy cho máy.

Máy được thiết kế để có thể thao tác bằng một tay, với toàn bộ các nút điều khiển nằm ở phía bên phải (tay cầm máy). Điều này giúp bạn dễ dàng sử dụng ngay cả khi đang đưa máy lên ngang tầm mắt để chụp. Máy có cả vòng xoay điều khiển ở mặt trước và mặt sau, giúp việc thay đổi các thiết lập trở nên nhanh chóng và thuận tiện. Các nút bấm trên máy cũng có thể tùy biến, cho phép bạn thiết lập để truy cập nhanh vào các cài đặt và tùy chọn khi cần thiết.

Vậy cảm giác cầm nắm thì sao? Rất tốt. Máy thực sự mang lại cảm giác cầm nắm rất chắc chắn và dễ chịu. Dù được làm bằng nhựa, nhưng kết cấu máy vẫn tạo cảm giác vững chãi, đáng tin cậy. Điểm trừ duy nhất của tôi về chất lượng hoàn thiện là phiên bản màu đen cho cảm giác cầm tốt hơn nhờ lớp hoàn thiện bề mặt có vân chấm so với bề mặt trơn láng của phiên bản màu bạc. Tuy nhiên, xét về mặt thẩm mỹ, tôi lại thích vẻ ngoài của phiên bản phối màu bạc-đen hơn.

Phần đệm cao su ở mặt sau dành cho ngón cái, kết hợp với phần báng cầm cao su ở mặt trước, giúp việc cầm máy trở nên thoải mái và chắc chắn. Ngay cả khi không sử dụng dây đeo đi kèm, bạn vẫn có thể cầm máy an toàn – mặc dù trải nghiệm thực tế (và sở thích cá nhân) của mỗi người có thể sẽ khác nhau. Mặc dù được chế tạo từ nhựa, máy vẫn sở hữu chất lượng hoàn thiện xuất sắc ở những bộ phận quan trọng; các vòng xoay và bánh xe điều khiển mang lại cảm giác chắc chắn và bám tay tốt, với bề mặt kim loại có vân khía trên vòng xoay chế độ và bánh xe điều khiển phía trước, cùng vòng xoay bọc cao su chống trượt ở phía sau. Các lớp gioăng chống chịu thời tiết bao quanh ngăn chứa pin có khóa và khe cắm thẻ nhớ (cũng như các lớp bảo vệ kín khít khác bên trong) góp phần đáng kể vào việc nâng cao chất lượng và độ tin cậy của máy ảnh.

Cần gạt chuyển đổi Color / Mono

Cần gạt này được bố trí rất thuận tiện, giúp bạn chuyển đổi nhanh chóng và dễ dàng giữa chế độ chụp tiêu chuẩn và các tùy chọn Color / Mono (giả lập phim hoặc bộ lọc) mà mình yêu thích. Thao tác này có thể thực hiện ngay cả khi bạn đang đưa máy lên ngang tầm mắt để ngắm chụp mà không cần rời mắt khỏi khung hình.

Một điều cần lưu ý khi sử dụng các chế độ màu và đen trắng này là bạn rất dễ bị “nghiện” chúng. Tôi đặc biệt thích các tùy chọn màu sắc, cũng như rất hào hứng với việc chụp ảnh đen trắng độ tương phản cao kèm hiệu ứng hạt. Bạn có thể bật chế độ lưu đồng thời cả định dạng JPEG và RAW để luôn giữ lại được file RAW gốc phòng khi cần dùng đến sau này.

Các chế độ giả lập phim/tùy chọn màu sắc cho phép bạn điều chỉnh hiệu ứng hạt phim khi chụp đen trắng, nhưng đáng tiếc là tùy chọn này lại không có sẵn đối với ảnh màu. (Tuy nhiên, nếu muốn, bạn hoàn toàn có thể tăng độ nhạy sáng ISO để tạo ra nhiễu hạt thực tế.)

Kính ngắm và màn hình

Kính ngắm điện tử nằm ở góc trên bên trái (khi nhìn từ phía sau) mang lại tầm nhìn tốt với độ phóng đại khá (0,62x); độ phân giải 2,36 triệu điểm ảnh của nó tương đương với các mẫu máy ảnh khác trong cùng phân khúc giá. Máy có hỗ trợ điều chỉnh độ cận, và về mặt quang học, hình ảnh hiển thị thực sự sắc nét, rõ ràng. Kính ngắm này không chỉ hiển thị đẹp mắt mà còn cực kỳ hữu ích trong điều kiện trời nắng gắt, khi việc quan sát rõ màn hình có thể gặp khó khăn.

Màn hình cảm ứng 3 inch cho khả năng tái tạo màu sắc tốt, nhưng với độ phân giải 1,04 triệu điểm ảnh, nó có phần hơi lỗi thời so với các mẫu máy khác sở hữu màn hình độ phân giải cao hơn. Màn hình có thể hơi khó nhìn dưới ánh nắng gắt, khiến việc căn khung hình trở nên bất tiện – và đây chính là lúc kính ngắm phát huy tác dụng tuyệt vời.

Các mục menu được phân loại bằng màu sắc và người dùng có thể thao tác trực tiếp trên màn hình cảm ứng. May mắn thay, những lời phàn nàn về hệ thống menu trên máy ảnh Olympus/OM giờ đã là chuyện của quá khứ. Bạn cũng có thể lưu lại các thiết lập yêu thích vào mục “MyMenu”. Một cách khác để thay đổi cài đặt là nhấn nút OK ở giữa để mở “Super Control Panel” – bảng điều khiển này cho phép truy cập nhanh vào các thiết lập thông dụng.

Tính năng chỉnh sửa ảnh RAW/JPEG tích hợp sẵn giúp bạn dễ dàng thực hiện các tinh chỉnh nhanh ngay trên máy ảnh khi cần thiết.

Lấy nét tự động

Máy ảnh này được trang bị tính năng nhận diện khuôn mặt người và thú cưng, trong đó máy sẽ nhận diện mắt của chủ thể để lấy nét chính xác. Trước khi chụp, bạn cần chọn một trong hai chế độ này; thật tiếc là máy không có tính năng tự động nhận diện chủ thể. Dù thiếu vắng các tính năng nhận diện chủ thể khác vốn có trên dòng OM-1 II hay OM-3, nhưng việc bổ sung tính năng lấy nét tự động nhận diện chó và mèo vẫn là một điểm cộng đáng ghi nhận. (Một chi tiết thú vị là mẫu Olympus PEN E-P1 ra mắt năm 2009 đã có tính năng AF nhận diện khuôn mặt, nhưng chưa có tính năng AF nhận diện mắt).

Hiệu năng

Máy ảnh khởi động nhanh chóng, cho phép bạn sẵn sàng chụp ảnh trong thời gian ngắn. Âm thanh màn trập khá nhẹ nhàng nhưng vẫn nghe rõ, mang lại cảm giác êm ái thay vì tiếng “tạch” lớn thường thấy ở một số dòng máy ảnh khác.

Chế độ chụp liên tục mang lại các tùy chọn chụp tốc độ cao, cho phép đạt tốc độ 30 khung hình/giây ở độ phân giải tối đa 20MP với chế độ lấy nét và đo sáng cố định. Tôi đã chụp được 25 tấm (định dạng JPEG, kích thước Large, chất lượng Fine) trước khi tốc độ chụp liên tục bị giảm xuống. Máy vẫn tiếp tục chụp nhưng với tốc độ chậm hơn.

Tôi đã chụp được hơn 300 bức ảnh mà mức pin vẫn hiển thị còn 2 vạch. Kết quả thực tế có thể sẽ khác biệt tùy thuộc vào chế độ chụp mà bạn sử dụng; chẳng hạn, nếu dùng chế độ chụp liên tục 30fps, bạn hoàn toàn có thể chụp được hàng nghìn bức ảnh.

Chống rung tích hợp trong thân máy – khi hoạt động, máy sẽ phát ra tiếng rì rầm nhẹ và cảm biến bên trong trông như đang di chuyển tự do; đây hoàn toàn là những hiện tượng bình thường nên bạn không cần phải lo lắng. Tính năng này cho phép chụp ảnh ổn định ngay cả ở tốc độ màn trập chậm hơn nhiều so với mức thông thường; nhờ được tích hợp sẵn trong thân máy, nó có thể hoạt động với bất kỳ ống kính nào được gắn vào – kể cả các ống kính lấy nét thủ công của hãng khác – miễn là bạn thiết lập tiêu cự trong phần cài đặt khi cần thiết.

Chất lượng hình ảnh

Cân bằng trắng tự động (AWB) và khả năng tái tạo màu sắc là những điểm mạnh của máy ảnh OM System, nhờ kế thừa hiệu suất tuyệt vời từ Olympus. Hệ thống đo sáng cũng là một điểm khiến tôi cực kỳ hài lòng trên chiếc máy này; việc bù trừ sáng thường chỉ được sử dụng để tạo hiệu ứng theo ý muốn (phù hợp với gu thẩm mỹ cá nhân) chứ không phải để khắc phục sai sót của máy.

Trong hầu hết các tình huống, dải nhạy sáng mà máy ảnh ghi lại được là khá tốt. Máy thường cho ra những bức ảnh đẹp mắt, nhưng có thể gặp khó khăn với các khung hình có độ tương phản cao, ví dụ như khi mặt trời nằm gần phạm vi khung hình (như trong ảnh minh họa này). Việc bật chế độ HDR(1) sẽ mang lại kết quả tuyệt vời nhờ cơ chế kết hợp nhiều bức ảnh được chụp liên tiếp nhanh chóng. Thông thường bạn sẽ không cần dùng đến tính năng này, nhưng thật tốt khi biết nó luôn sẵn sàng nếu cần. Nếu chụp ở định dạng JPEG+RAW, bạn cũng có thể khôi phục chi tiết vùng tối và vùng sáng khá hiệu quả từ các tệp RAW mà không cần dùng đến tính năng chụp HDR ghép ảnh.

Tính năng chống rung tích hợp trong thân máy PEN thực sự ấn tượng – tôi có thể dễ dàng chụp được những bức ảnh sắc nét ngay cả khi cầm máy trên tay với tốc độ màn trập chậm tới 1/6 giây, sử dụng ống kính 14-42mm ở tiêu cự 42mm. Kết quả thực tế có thể khác nhau tùy trường hợp, nhưng thật tốt khi biết rằng bạn có thể tin cậy vào tính năng này khi cần thiết, cho phép sử dụng tốc độ màn trập chậm hơn và nhờ đó dùng mức ISO thấp hơn.

Ống kính mới có khả năng chống chịu thời tiết/chống tia nước

Ống kính OM System 14-42mm f/3.5-5.6 III MSC (tương đương dải tiêu cự 28-84mm) mang lại khả năng chụp cận cảnh ấn tượng; ở thiết lập góc rộng, ống kính có thể lấy nét đủ gần để hiển thị rõ từng điểm ảnh RGB trên màn hình máy tính. Dù khả năng chụp cận cảnh ở tiêu cự tele không đạt được độ phóng đại lớn như vậy, ống kính vẫn cho ra hình ảnh sắc nét, cực kỳ phù hợp để chụp các sản phẩm có kích thước nhỏ, đồng thời tạo hiệu ứng xóa phông đẹp mắt bất chấp khẩu độ f/5.6 không quá lớn.

Độ chi tiết và độ sắc nét thực sự rất ấn tượng đối với một ống kính kit, dù là khi chụp ở góc rộng hay tiêu cự tele. Cơ chế thu gọn cho phép thu nhỏ kích thước ống kính khi không sử dụng, giúp việc cất giữ thuận tiện hơn; tuy nhiên, điều này có thể làm chậm thao tác của bạn nếu bạn quên mở ống kính khi bật máy ảnh.

Hiệu suất ISO và khả năng kiểm soát nhiễu hạt

Các mức ISO thấp sẽ mang lại độ chi tiết cao nhất (như thường thấy ở hầu hết các máy ảnh); tuy nhiên, khi tăng ISO vượt quá mức 3200 hoặc 6400, sự sụt giảm độ chi tiết trên chiếc máy ảnh này có thể dễ nhận thấy hơn so với các máy ảnh sử dụng cảm biến lớn hơn. Màu sắc không bị suy giảm đáng kể cho đến khi đạt mức ISO 12800 và 25600; đối với các chi tiết dạng văn bản, độ sắc nét vẫn được duy trì khá tốt tùy thuộc vào từng chủ thể cụ thể.

Ở các mức ISO thấp nhất là L64 và L100, dải nhạy sáng bị giảm đi, vì vậy tốt nhất là nên tránh sử dụng các mức này.

Việc lựa chọn sẽ phụ thuộc nhiều vào sở thích cá nhân, cũng như mức độ chấp nhận và nhu cầu về chất lượng hình ảnh của riêng bạn. Thông thường, có một vài cách để giải quyết vấn đề này: bổ sung thêm ánh sáng (dùng đèn flash, đèn chiếu sáng…) hoặc sử dụng mức ISO và tốc độ màn trập thấp hơn. Nhờ tính năng chống rung tích hợp trong thân máy, phương án thứ hai trở nên hoàn toàn khả thi và hiệu quả.

Tất nhiên, nếu ngân sách cho phép thì một ống kính có khẩu độ lớn hơn (thu sáng tốt hơn) sẽ là lựa chọn tuyệt vời; chẳng hạn, ống kính 45mm f/1.8 vượt trội hơn hẳn so với tiêu cự 42mm ở khẩu độ f/5.6 trên ống kính kit.

Xét đến những yếu tố này, đây có thể coi là một điểm yếu tiềm tàng của hệ thống máy ảnh này khi so sánh với, chẳng hạn như Nikon Z50 II (sử dụng cảm biến APS-C 20MP); tuy nhiên, đổi lại thì các dòng máy đó lại thiếu tính năng chống rung trong thân máy (IBIS) và cũng có rất ít lựa chọn ống kính giá rẻ cho hệ thống đó.

Một giải pháp khác là chụp ảnh định dạng RAW và sử dụng các phần mềm chỉnh sửa ảnh tích hợp công nghệ khử nhiễu bằng AI mới nhất để cải thiện chất lượng hình ảnh khi cần thiết.

Tôi hoàn toàn thoải mái khi chụp ở dải ISO từ 200 đến 6400 mà không cần quá bận tâm.

Chụp nhiều ảnh độ phân giải cao

Nếu bạn cần (hoặc muốn) độ phân giải cao hơn, bạn có thể sử dụng chế độ chụp đa khung hình độ phân giải cao (high-res multi-shot) để tạo ra các bức ảnh 25MP và 50MP. Tôi đạt được kết quả tốt nhất khi sử dụng chế độ chân máy thay vì chế độ cầm tay. Tuy nhiên, ngay cả khi dùng chân máy, việc sử dụng tính năng hẹn giờ chụp (hoặc tùy chọn độ trễ trong menu) vẫn rất hữu ích, vì thao tác nhấn nút chụp có thể gây rung máy. Máy ảnh sẽ thực hiện nhiều lần chụp, dịch chuyển cảm biến giữa các lần chụp (ở mức độ dưới điểm ảnh – sub-pixel) và tự động ghép chúng lại ngay trong máy để tạo ra ảnh JPEG (và RAW) có độ phân giải cao hơn.

Chế độ này phù hợp nhất với các chủ thể tĩnh, nhưng cũng có thể dùng để chụp phong cảnh nếu bạn chấp nhận việc các chuyển động có thể xuất hiện dưới những hình thù kỳ lạ. Bạn cũng có thể chụp cầm tay, tuy nhiên kết quả thu được có thể sẽ khác nhau. Kết quả đạt được rất ấn tượng, nhất là khi xét đến việc sử dụng tính năng này khá dễ dàng.

Video

Video được ghi ở định dạng 8-bit (thay vì 10-bit), điều này sẽ hạn chế khả năng điều chỉnh cấu hình màu hoặc độ phơi sáng sau khi quay. Tuy nhiên, máy ảnh được trang bị cổng cắm micro kích thước tiêu chuẩn (full-size) và tính năng chống rung trong thân máy (IBIS) giúp hình ảnh video ổn định. Tính năng lấy nét tự động nhận diện khuôn mặt và mắt vẫn hoạt động trong khi quay.

Bổ sung chế độ video S&Q (Slow and quick) cho phép bạn quay video với tốc độ lên tới 120fps ở độ phân giải Full HD (tạo hiệu ứng chậm tối đa 0,20x: quay 120fps, phát lại 23,98p) và 4K (tạo hiệu ứng nhanh tối đa 30x: quay 1fps, phát lại 29,97p) cùng các mức thiết lập khác ở giữa hai khoảng này (mà không cần chỉnh sửa hậu kỳ trên máy tính).

Máy hỗ trợ các cấu hình màu đa dạng, bao gồm OM-Cinema1, OM-Cinema2, Flat và OM-Log400. Các tùy chọn âm thanh cũng được trang bị, bao gồm chất lượng 96kHz/24bit và tính năng giảm tiếng ồn do gió.

Về khả năng quay video – một số người sẽ thấy mức này là “đủ tốt” – và một số tính năng được trang bị cũng khá tiên tiến. Tuy nhiên, trong bối cảnh sáng tạo nội dung ngày càng trở nên quan trọng, sẽ thật tuyệt nếu máy hỗ trợ quay video open gate (tận dụng toàn bộ diện tích cảm biến) cũng như ghi hình 10-bit. Mặc dù vậy, ở tầm giá này, những tính năng đó vẫn chưa thực sự phổ biến.

Giá trị so với chi phí

Dòng PEN này có giá $999 cho thân máy hoặc $1099 khi đi kèm ống kính 14-42mm. Đây là mức giá rất cạnh tranh, vì không có mẫu máy ảnh nào khác trong cùng tầm giá cung cấp tính năng chống rung trong thân máy cũng như khả năng kháng thời tiết.

Các đối thủ cạnh tranh trực tiếp ở tầm giá này bao gồm Fujifilm X-T30 III; mẫu máy này sở hữu cảm biến độ phân giải cao hơn (26MP) và hỗ trợ quay video lên tới 6.2K (chế độ open gate). Tốc độ 30 khung hình/giây khả dụng khi sử dụng chế độ crop xuống độ phân giải 16,6MP. (Bạn sẽ cần chuyển sang mẫu X-T50 đắt hơn đáng kể nếu muốn có tính năng chống rung trong thân máy Fujifilm.)

Ngoài ra còn có Nikon Z50 II (24MP), với dải ống kính APS-C còn hạn chế (nhưng đang dần mở rộng).

Canon EOS R10 sở hữu cảm biến 24MP, tính năng lấy nét tự động nhận diện chủ thể, khả năng chụp liên tục lên đến 23fps (hoặc 30fps ở chế độ crop) cũng như quay video 4K.

Một lựa chọn khác đã ra mắt từ lâu là Sony A6400 (24MP), mẫu máy này hiện đã cũ với một số tính năng không còn bắt kịp thời đại (như tốc độ chụp liên tục 11fps), và do vẫn sử dụng cổng Micro USB nên đã đến lúc cần được nâng cấp.

Kết luận

Ở tầm giá này, không có chiếc máy ảnh mirrorless nào khác sở hữu tính năng chống rung tích hợp trong thân máy. Tương tự, cũng ở mức giá này, không có mẫu máy ảnh mirrorless nào khác được trang bị khả năng kháng thời tiết. Khi kết hợp máy với ống kính kit cũng có khả năng kháng thời tiết, bạn sẽ có một bộ thiết bị cực kỳ hữu dụng. Ngay cả khi không tính đến các tính năng này, chiếc máy ảnh vẫn có mức giá cực kỳ cạnh tranh, rẻ hơn so với các lựa chọn từ Canon, Nikon và Fujifilm (khi tính cả ống kính).

Máy cũng hỗ trợ chụp tốc độ cao lên đến 30 khung hình/giây mà không bị crop (cắt xén) hình ảnh. Tính năng Pro-capture giúp bạn tận dụng tối đa khả năng này, mang lại hiệu suất vượt xa kỳ vọng đối với một chiếc máy ảnh mirrorless thuộc phân khúc “nhập môn”.

Nếu bạn cảm thấy độ phân giải 20MP là chưa đủ, cần lưu ý rằng Nikon Z50 II cũng là máy ảnh 20MP; tuy nhiên, dòng PEN lại cung cấp chế độ chụp đa khung hình độ phân giải cao (50MP) ngay trong máy, cho ra ảnh có độ phân giải cao hơn so với các đối thủ cạnh tranh. Tính năng này hoạt động cực tốt với các chủ thể tĩnh nhưng sẽ gặp khó khăn khi chụp các chủ thể đang chuyển động.

Dòng PEN có thể sở hữu thân máy bằng nhựa, nhưng việc tìm mua một chiếc máy ảnh có thân kim loại ở tầm giá này là rất khó, ngoại trừ dòng X-T30.

Trong điều kiện thiếu sáng, sự kết hợp giữa thân máy và ống kính kit có thể gặp chút khó khăn do khẩu độ không lớn, nhưng bạn có thể tận dụng tính năng chống rung tích hợp hoặc trang bị thêm một ống kính một tiêu cự có khẩu độ lớn. Nói về ống kính, có rất nhiều loại ống kính một tiêu cự nhỏ gọn rất phù hợp với chiếc máy ảnh này; tuy nhiên, ngay cả khi chỉ dùng ống kính kit, bạn vẫn có thể chụp được những bức ảnh tuyệt đẹp, đặc biệt là khả năng chụp cận cảnh đầy ấn tượng.

Chiếc máy ảnh này sở hữu vô số tính năng nên rất khó để liệt kê hết chỉ trong một bài đánh giá; vì vậy, tôi đã cố gắng tập trung vào những tính năng thú vị nhất. Chính điều đó tạo nên sức hút cho chiếc máy này cũng như các dòng máy ảnh OM khác. Nếu bỏ qua những định kiến như “không phải cảm biến full-frame” hay độ phân giải “chỉ” 20MP, bạn sẽ thấy đây là một chiếc máy ảnh mang lại chất lượng hình ảnh tuyệt vời cùng những tính năng độc đáo chỉ có ở dòng OM.

Việc sử dụng cảm biến nhỏ hơn mang lại những lợi ích to lớn về mặt kích thước: ống kính nhỏ gọn và nhẹ hơn, tích hợp chống rung ngay trong thân máy, và giờ đây còn có thêm khả năng kháng thời tiết.

Việc chụp ảnh macro cũng được hưởng lợi từ cảm biến nhỏ hơn này; khi kết hợp với tính năng chồng ảnh lấy nét ngay trong máy, bạn sẽ có một thiết bị mang lại kết quả đầy ấn tượng mà không cần phải chuyển ảnh sang máy tính hay tốn hàng giờ để hậu kỳ. Điều này cũng áp dụng cho các chế độ xử lý hình ảnh kỹ thuật số khác (vốn hoạt động rất ấn tượng ngay trong máy) cũng như khả năng chỉnh sửa file RAW/JPEG trực tiếp trên máy ảnh.

Và có lẽ quan trọng hơn cả, đây là một giải pháp toàn diện mang lại chất lượng hình ảnh đẹp mắt cùng trải nghiệm chụp ảnh đầy thú vị – tôi đặc biệt thích sử dụng kính ngắm điện tử trên chiếc máy ảnh mang phong cách rangefinder này, cũng như cần gạt chuyển đổi chế độ màu/đen trắng. Tất cả đều có thể thao tác dễ dàng chỉ bằng một tay.

Theo AmateurPhotographer

máy ảnh PENOM System PENđánh giá OM System PEN